Wytwarzanie przez gminę energii elektrycznej z paneli fotowoltaicznych a zobowiązanie do rejestracji akcyzowej
Jeśli moc generatorów w panelach nie przekroczy 1 MW, to gmina nie będzie zobowiązana do rejestracji akcyzowej, składania deklaracji akcyzowych, ani też do prowadzenia ewidencji ilościowej energii elektrycznej.
Zgodnie z art. 9 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku akcyzowym (dalej: AkcyzU) przedmiotem opodatkowania akcyzą jest zużycie energii elektrycznej przez podmiot nieposiadający koncesji, który wyprodukował tę energię. Ponadto, według art. 9 ust. 1 pkt 2 AkcyzU, opodatkowaniu podlega sprzedaż energii elektrycznej nabywcy końcowemu na terytorium kraju.
W opisywanej sytuacji nabywcą końcowym jest gmina. Jest ona także prosumentem. Natomiast sprzedaż nadwyżek energii wyprodukowanej przez panele fotowoltaiczne do sieci nie jest opodatkowana akcyzą.
Potwierdza to wyrok NSA z 6.5.2021 r., (I GSK 59/18), gdzie wskazano, że: „sprzedaż energii elektrycznej (przeniesienie posiadania lub własności energii elektrycznej na inny podmiot) przez prosumenta na rzecz zobowiązanego sprzedawcy (wnioskodawcy posiadającego koncesję na obrót energią elektryczną) nie podlega opodatkowaniu akcyzą. Natomiast sprzedaż energii elektrycznej przez wnioskodawcę (zobowiązanego sprzedawcę) na rzecz prosumenta (nieposiadającego żadnej z koncesji na wytwarzanie, przesłanie, dystrybucję lub obrót energią elektryczną) jest przedmiotem opodatkowania akcyzą. Przepisy dotyczące podatku akcyzowego nie wprowadzają szczególnego rodzaju opodatkowania akcyzą sprzedaży energii elektrycznej na rzecz wytwórców energii elektrycznej z odnawialnych źródeł energii w mikroinstalacji prosumentów”.
Po stronie gminy czynnością opodatkowaną akcyzą będzie więc zużycie energii elektrycznej wyprodukowanej w panelach fotowoltaicznych. Natomiast istnienie obowiązków akcyzowych będzie uzależnione od mocy generatorów. Zakładam, że nie przekroczy 1 MW.
Zgodnie z art. 16 ust. 7a pkt 1 AkcyzU obowiązek dokonania zgłoszenia rejestracyjnego nie ma zastosowania do podmiotów produkujących energię elektryczną z generatorów o łącznej mocy nieprzekraczającej 1 MW, która jest zużywana przez te podmioty, pod warunkiem że od wyrobów energetycznych wykorzystywanych do produkcji tej energii elektrycznej została zapłacona akcyza w należnej wysokości, przy czym w przypadku jednostki samorządu terytorialnego łączną moc generatorów produkujących energię elektryczną z odnawialnych źródeł energii ustala się odrębnie dla każdej z jednostek organizacyjnych jednostki samorządu terytorialnego.
Według natomiast art. 16 ust. 7b AkcyzU, przez jednostki organizacyjne jednostki samorządu terytorialnego rozumie się:
- utworzone przez jednostkę samorządu terytorialnego samorządową jednostkę budżetową oraz samorządowy zakład budżetowy;
- urząd gminy, starostwo powiatowe oraz urząd marszałkowski.
Co do zasady, zużycie energii elektrycznej przez podmiot nieposiadający koncesji, który wyprodukował tę energię wiąże się z obowiązkiem złożenia deklaracji akcyzowej (art. 24 ust. 1 pkt 3 AkcyzU). Gmina może być jednak wyłączona z takiego obowiązku, w zakresie zużycia energii elektrycznej wyprodukowanej z generatorów o łącznej mocy nieprzekraczającej 1 MW, pod warunkiem że od wyrobów energetycznych wykorzystywanych do produkcji tej energii elektrycznej została zapłacona akcyza w należnej wysokości art. 24 ust. 3 AkcyzU).
Jednakże, gdy moc generatorów produkujących energię elektryczną z odnawialnych źródeł energii jednostki organizacyjnej jednostki samorządu terytorialnego przekroczy 1 MW, na podstawie art. 24 ust. 4 AkcyzU, jednostka samorządu terytorialnego składa deklarację podatkową, w której wykazuje energię elektryczną w zakresie odnoszącym się do tej jednostki organizacyjnej.
Z kolei art. 138h ust. 2 AkcyzU wskazuje, że obowiązek prowadzenia ewidencji ilościowej energii elektrycznej nie ma zastosowania do podmiotów produkujących energię elektryczną z generatorów o łącznej mocy nieprzekraczającej 1 MW. Natomiast art. 138ha ust. 2aAkcyzU precyzuje, że w przypadku gdy moc generatorów produkujących energię elektryczną z odnawialnych źródeł energii jednostki organizacyjnej jednostki samorządu terytorialnego przekroczy 1 MW, jednostka samorządu terytorialnego prowadzi ewidencję energii elektrycznej w zakresie odnoszącym się do tej jednostki organizacyjnej.
Zwracam jednak uwagę, że w przypadku prosumentów zużycie energii elektrycznej jest zwolnione z akcyzy na podstawie § 5 ust. 1 ZwolAkcyzaR, zgodnie z którym zwalnia się od akcyzy zużycie energii elektrycznej przez podmiot, który wyprodukował ją z generatorów o łącznej mocy nieprzekraczającej 1 MW, z tym że w przypadku jednostki samorządu terytorialnego produkującej energię elektryczną z odnawialnych źródeł energii łączna moc generatorów jest ustalana odrębnie dla każdej z jednostek organizacyjnych jednostki samorządu terytorialnego.Dopóki więc może być stosowane to zwolnienie, nie powstanie obowiązek zapłaty akcyzy przez gminę z tytułu zużycia energii elektrycznej.
Zmiany w rozliczaniu nadgodzin w służbie cywilnej od 1 stycznia 2024 roku
Od początku obowiązywania obecnej ustawy o służbie cywilnej – wcześniej analogiczną regulację zawierała także ustawa o sc z 24.8.2006 r. – urzędnikowi służby cywilnej za pracę w niedzielę przysługuje dzień wolny od pracy w najbliższym tygodniu, a za pracę w święto przysługuje inny dzień wolny, za pracę w święto przysługuje inny dzień wolny. Urzędnikowi służby cywilnej za pracę w godzinach nadliczbowych wykonywaną w porze nocnej przysługuje czas wolny w tym samym wymiarze. Pozostałe nadgodziny urzędnika nie są rekompensowane.
Pracownikowi służby cywilnej za pracę wykonywaną na polecenie przełożonego w godzinach nadliczbowych przysługuje czas wolny w tym samym wymiarze. W tym zakresie od 1.1.2024 r. następują znaczne zmiany.
Czas wolny lub wynagrodzenie
Nie zmieni się zakres pracy dodatkowej, za który pracownik lub urzędnik sc otrzyma rekompensatę – wszystkie nadgodziny pracownika, nadgodziny w pewnych okresach urzędnika. Wprowadza się także możliwość uzyskania rekompensaty przez osobę zajmującą wyższe stanowisko w sc (z wyłączeniem dyrektora generalnego urzędu i kierownika urzędu) – za pracę w godzinach nadliczbowych wykonywaną na polecenie przełożonego w:
- porze nocnej,
- dniu wolnym wynikającym z rozkładu czasu pracy,
- niedzielę i święto albo w dniu wolnym udzielonym w zamian za pracę w niedzielę i święto
– przysługiwać będzie czas wolny w tym samym wymiarze albo wynagrodzenie.
Urzędnikowi służby cywilnej, do którego jest stosowany system czasu pracy inny niż system weekendowy (system, w którym praca jest świadczona wyłącznie w piątki, soboty, niedziele i święta) za pracę w niedzielę przysługuje dzień wolny od pracy w najbliższym tygodniu, a za pracę w święto przysługuje inny dzień wolny, albo wynagrodzenie za czas przepracowany w tych dniach. Będzie to zatem alternatywa: albo dzień wolny nawet za krótki czas przepracowany albo wynagrodzenie ale tylko za czas przepracowany.
Wniosek i decyzja dyrektora
Nowelizacja dała możliwość wyboru formy rekompensaty osobie zatrudnionej ale warunkowanego zgodą dyrektora generalnego urzędu.
Członek korpusu sc wnioskuje jedynie o wynagrodzenie. Brak wniosku oznacza pozostanie przy „tradycyjnej” dla sc formy rekompensaty czasem wolnym. Wniosek o wypłatę wynagrodzenia składać się będzie w formie pisemnej w postaci papierowej albo elektronicznej do dyrektora generalnego urzędu, za pośrednictwem bezpośredniego przełożonego, w terminie 14 dni po dniu zakończenia okresu rozliczeniowego. Jest on rozpatrywany w ciągu 14 dni, przy czym dyrektor generalny urzędu ma pełną swobodę odnośnie swojej decyzji – może odmówić, a ustawa o służbie cywilnej (dalej: SłużbaCywilU) nie narzuca nawet obowiązku uzasadnienia odmowy.
Ustalenie wynagrodzenia
Wynagrodzenie ustalane będzie na podstawie godzinowej stawki wynagrodzenia należnego w miesiącu, w którym nastąpiła praca w godzinach nadliczbowych, dzieląc miesięczne wynagrodzenie przez normę godzin czasu pracy w danym miesiącu. Zasady obliczania normy czasu pracy zawarte w nowym art. 97a ust. 3 i 4 SłużbaCywilU są analogiczne do zasad ustalania wymiaru czasu pracy zawartych w art. 130 KP. Uznać należy, że niepotrzebnie zostały one zatem wskazane w SłużbaCywilU, wystarczyłoby wskazanie na wymiar czasu pracy dla danego miesiąca.
SłużbaCywilU nie odnosi się przy tym szczególnie do nadgodzin średniotygodniowych, które mogą występować szczególnie w systemie równoważnym. W związku z tym, że powstają one z końcem okresu rozliczeniowego należałoby przyjąć wymiar czasu pracy (normę godzin pracy w miesiącu) z ostatniego miesiąca okresu rozliczeniowego.
Raport ETO dotyczący zamówień publicznych w krajach UE w latach 2011–2021
Niższy poziom konkurencji w zamówieniach publicznych
Trybunał stwierdził, że w ostatnich 10 latach spadł poziom konkurencji w zamówieniach publicznych na roboty budowlane, towary i usługi na jednolitym rynku UE. Przeprowadzona przez Trybunał analiza dostępnych danych wykazała, że generalnie odsetek postępowań, w których złożono tylko jedną ofertę, znacznie wzrósł. Wiele celów reformy z 2014 r. nie zostało dotąd osiągniętych, w związku z czym kontrolerzy stwierdzili, że wejście w życie dyrektyw z 2014 r. nie miało zauważalnego wpływu na konkurencję w zamówieniach publicznych. Rezultat jest wręcz przeciwny do zamierzonego: oferenci i instytucje zamawiające uważają, że postępowania o udzielenie zamówienia publicznego nadal pociągają za sobą znaczne obciążenie administracyjne, udział małych i średnich przedsiębiorstw w postępowaniach nie zwiększył się, a kwestie o znaczeniu strategicznym (np. uwzględnienie aspektów środowiskowych, społecznych i innowacyjnych) są rzadko brane pod uwagę.
Wydłużony czas trwania postępowań
Przeprowadzona przez ETO analiza danych wykazała, że postępowania trwają obecnie o wiele dłużej niż 10 lat temu. Obciążenia administracyjne związane z postępowaniami o udzielenie zamówienia publicznego są ogólnie postrzegane jako duże zarówno przez oferentów, jak i instytucje zamawiające. Nadal nie widać efektów wprowadzenia jednolitego europejskiego dokumentu zamówienia (JEDZ) i e-formularzy. Początkowo Komisja udostępniła serwis ESPD mający pomóc w upowszechnieniu wykorzystania tego dokumentu. Przestał on być prowadzony w maju 2019 r., gdy wszystkie państwa członkowskie wypracowały własne rozwiązania krajowe.
Brak zwiększenia liczby zamówień udzielonych MŚP
Ustalono, że nie zwiększył się odsetek zamówień udzielonych ogółem MŚP. Zasadniczym celem reformy dyrektyw przeprowadzonej w 2014 r. było także zachęcenie do uwzględniania w większym stopniu aspektów środowiskowych, społecznych i innowacyjnych przy udzielaniu zamówień na roboty budowlane, towary i usługi. Podejście to jest ogólnie określane jako strategiczne zamówienia publiczne. Niemniej z analizy kontrolerów Trybunału wynika, że we wszystkich państwach członkowskich nadal zdecydowanie najwięcej jest zamówień, w których wybierana jest oferta z najniższą ceną.
Z ankiety i wywiadów wynika, że państwa członkowskie skupiły się głównie na przestrzeganiu przepisów dotyczących zamówień publicznych, a nie na osiąganiu wyników. Rezultaty ankiety przeprowadzonej przez Trybunał świadczą o tym, że w państwach członkowskich wiedza na temat problemów związanych z konkurencją była niewielka. Liczbę przedsiębiorstw będących w stanie wziąć udział w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego i towarów, które można nabyć mogą ograniczać zbyt restrykcyjne kryteria kwalifikacji lub specyfikacje techniczne. Ponadto nadmierne doprecyzowanie specyfikacji technicznych może zakłócać konkurencję, jeśli prowadzi do faworyzowania konkretnego przedsiębiorstwa.
Odpowiedź Komisji Europejskiej
Zauważenia wymaga, że na przygotowany przez ETO dokument Komisja Europejska sporządziła odpowiedź. Wskazała w niej przede wszystkim, że konkurencja zależy od zarządzania postępowaniem o udzielenie zamówienia publicznego, w tym od jego planowania i komunikacji z rynkiem, odpowiedniej publikacji postępowania o udzielenie zamówienia, przedmiotu tego postępowania, czasu trwania zamówienia, a także od wystarczających terminów składania ofert.
Komisja zauważyła, że wyniki analizy danych Trybunału różnią się od wyników uzyskanych za pomocą metodyki stosowanej przez Komisję na potrzeby tabeli wyników. Przykładowo, w odniesieniu do wskaźnika postępowań, w których złożono tylko jedną ofertę, Trybunał uwzględnia również zamówienia publiczne udzielane w ramach procedury negocjacyjnej bez publikacji ogłoszenia o zamówieniu, których to zamówień nie wykorzystuje się na potrzeby tabeli wyników.
Ponadto Komisja przyznała, że trudno jest ocenić niektóre czynniki wpływające na konkurencję na rynku zamówień publicznych oraz efektywność wydatków publicznych, ponieważ zamówienia publiczne są bardzo zróżnicowane. Podniosła przy tym, że podjęto dodatkowe działania w celu zwiększenia udziału MŚP w rynkach zamówień publicznych. We wrześniu 2023 r. Komisja przyjęła wniosek dotyczący rozporządzenia w sprawie zwalczania opóźnień w płatnościach w transakcjach handlowych w kontekście pakietu pomocy gospodarczej dla MŚP. Wniosek dotyczy zwłaszcza zwalczania opóźnień w płatnościach, które stanowią nieuczciwą praktykę utrudniającą MŚP dostęp do rynków zamówień publicznych, i służy wprowadzeniu nowych przepisów zapewniających terminowe dokonywanie przez wykonawców płatności na rzecz podwykonawców w ramach zamówień publicznych na roboty budowlane.
[Zob. https://www.gov.pl/web/uzp/raport-europejskiego-trybunalu-obrachunkowego-dotyczacy-zamowien-publicznych-w-krajach-ue-w-latach-2011-2021]
Limit wpłat dokonywanych na subkonto OIPE wzrośnie do kwoty 23 472 zł w 2024 roku
Unijna forma budowania kapitału
W 2023 r. w trzecim filarze emerytalnym pojawiło się nowe rozwiązanie jakim jest ogólnoeuropejski indywidualny produkt emerytalny (OIPE). Zgodnie z pomysłem Unii Europejskiej, OIPE to forma budowania kapitału ma zapewnić obywatelom Unii Europejskiej nowe możliwości oszczędzania na emeryturę. Jego największą wartością będzie możliwość inwestowania transgranicznego, a także przenoszenia OIPE przy zmianie miejsca zamieszkania, z jednego do innego państwa członkowskiego UE.
Ustawa o ogólnoeuropejskim indywidualnym produkcie emerytalnym z 7.7.2023 r. określa zasady gromadzenia oszczędności na kontach OIPE, warunki dokonywania wpłat na subkonta OIPE, warunki dokonywania wypłat, wypłat transferowych oraz zwrotu środków zgromadzonych na subkontach OIPE. Na koncie OIPE może gromadzić oszczędności wyłącznie jeden oszczędzający. Prawo do wpłat na subkonto OIPE przysługuje osobie fizycznej, która ukończyła 15 lat. OIPE jest prowadzone na podstawie umowy, która spełnia warunki określone w art. 4 rozporządzenia 2019/1238. Umowę o prowadzenie OIPE zawiera się w postaci elektronicznej pozwalającej na utrwalenie jej treści na trwałym nośniku lub w postaci papierowej. Osoba fizyczna, która nabyła uprawnienia emerytalne i ma ukończony 55. rok życia nie może zawrzeć umowy o prowadzenie OIPE.
Limit wpłat na OIPE coraz wyższy
Wpłaty dokonywane na subkonto OIPE w roku kalendarzowym nie mogą przekroczyć limitu wpłat w wysokości kwoty odpowiadającej trzykrotności przeciętnego prognozowanego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej na dany rok, określonego w ustawie budżetowej lub ustawie o prowizorium budżetowym lub w ich projektach, jeżeli odpowiednie ustawy nie zostały uchwalone. Na podstawie art. 48 ustawy z 7.7.2023 r. o ogólnoeuropejskim indywidualnym produkcie emerytalnym (Dz.U. z 2023 r. poz. 1843) szefowa resortu pracy ogłosiła w obwieszczeniu z 4.12.2023 r., ogłoszonym w Monitorze Polskim 6.12.2023 r., że wysokość limitu wpłat dokonywanych na subkonto ogólnoeuropejskiego indywidualnego produktu emerytalnego w 2024 r. wynosić będzie 23 472 zł. Jest to wzrost o ponad 2100 zł w stosunku do limitu z 2023 r.
Przedłużono termin stosowania doręczeń elektronicznych
W Dz.U. z 2023 r. pod poz. 2699 opublikowano ustawę z 12.12.2023 r. o zmianie ustawy o doręczeniach elektronicznych.
Zmiany wprowadzono do ustawy o doręczeniach elektronicznych dalej: DorElektrU). Zgodnie z art. 152 ust. 1 DorElektU, podmioty niepubliczne składające wniosek o wpis do CEIDG są obowiązane do przekazania:
- danych niezbędnych do utworzenia adresu do doręczeń w ramach publicznej usługi rejestrowanego doręczenia elektronicznego albo
- adresu do doręczeń elektronicznych powiązanego z kwalifikowaną usługą rejestrowanego doręczenia elektronicznego oraz danych niezbędnych w celu wpisania tego adresu do bazy adresów elektronicznych.
W przepisie tym przewidziano przed zmianą, że obowiązek ten miał nastąpić po 31 grudnia 2023 r., w wyniku nowelizacji wymienione wyżej podmioty mają obowiązek przekazać te dane od 1 stycznia 2025 r.
Natomiast art. 152 ust. 2 DorElektrU w poprzednim brzmieniu stanowi, że podmioty niepubliczne nieposiadające adresu do doręczeń elektronicznych wpisanego do bazy adresów elektronicznych, wpisane do CEIDG do 31 stycznia 2023 r. składające w okresie od 30 września 2025 r. do 30 września 2026 r. wniosek o zmianę wpisu, są obowiązane do:
- przekazania danych niezbędnych do utworzenia adresu do doręczeń elektronicznych powiązanego z publiczną usługą rejestrowanego doręczenia elektronicznego albo
- przekazania adresu do doręczeń elektronicznych powiązanego z kwalifikowaną usługą rejestrowanego doręczenia elektronicznego świadczoną przez kwalifikowanego dostawcę oraz danych niezbędnych w celu wpisania tego adresu do bazy adresów elektronicznych, albo
- wystąpienia do ministra informatyzacji z wnioskiem o utworzenie adresu do doręczeń elektronicznych powiązanego z publiczną usługą rejestrowanego doręczenia elektronicznego.
W tym przypadku zmieniono również te daty. Obowiązek przekazania tych danych i wystąpienia z wnioskiem dotyczy bowiem wymienionych podmiotów wpisanych do CEIDG do 31 grudnia 2024 r. i składających wniosek o zmianę wpisu w okresie od 1 lipca 2025 r. do 30 września 2026 r.
Poza tym, wyznaczony podmiotom publicznym wymienionym w art. 155 DorElektrU termin wdrożenia rozwiązań technicznych umożliwiających stosowanie e-Doręczeń nie mógł być późniejszy niż 1 stycznia 2024 r. Po zmianie, termin określony w komunikacie nie może być wcześniejszy niż dzień 30 marca 2024 r. i późniejszy niż dzień 1 stycznia 2025 r.
Jak uzasadniono zmiany w tym zakresie, organizacje zrzeszające podmioty publiczne i zawody zaufania publicznego występowały z licznymi apelami o przesunięcie terminu wdrożenia obowiązku stosowania doręczeń elektronicznych. Podmioty te podkreślały, że potrzebują więcej czasu na wdrożenie nowego rozwiązania oraz przygotowanie wewnętrznych regulacji dotyczących obiegu korespondencji.
Jak wynika z uzasadnienia zmian, zapewnią one przewidywalność i bezpieczeństwo prawne co do daty, od kiedy nowe rozwiązania techniczne mogą być wdrożone, a także jednoznacznie przesądzają one o konieczności zmiany dotychczasowego komunikatu, aby nakazy prawne nie wyprzedzały braku gotowości technicznej wyznaczonego operatora, czyli w tym przypadku Poczty Polskiej.
Zmiana wysokości zasiłku stałego
Na podstawie art. 1 pkt 10 ustawy o zmianie ustawy o pomocy społecznej oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2023 r. poz. 1693) zmieniono art. 37 ust. 2 i 3 ustawy o pomocy społecznej (dalej: PomSpołU). Zgodnie z nowymi zasadami zasiłek stały ustala się w wysokości:
- w przypadku osoby samotnie gospodarującej – różnicy między kwotą stanowiącą 130% kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby, z tym że kwota zasiłku nie może być wyższa niż 1000 zł miesięcznie;
- w przypadku osoby w rodzinie – różnicy między kwotą stanowiącą 130% kryterium dochodowego na osobę w rodzinie a dochodem na osobę w rodzinie.
Jednocześnie ze znowelizowanego art. 37 ust. 3 PomSpołU wynika, że kwota zasiłku stałego nie może być niższa niż 100 zł miesięcznie (do tej pory 30 zł miesięcznie).
Zmiana treści art. 37 ust. 2 i 3 PomSpołU obowiązuje od 1.1.2024 r.
Zmiany te oznaczają dla ośrodków pomocy społecznej o centrów usług wspólnych dodatkowe obowiązki. Konieczne będzie bowiem przeliczenie ustalonych już kwot zasiłków stałych (będą one wyższe) i wydania decyzji zmieniających.
Zmiana wysokości zasiłku stałego następuje z urzędu.
Zmiana przepisów ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych
Wnioskodawcy proponują szereg zmian w przepisach ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych (dalej: InwElektrWiatrU). W zakresie gospodarowania nieruchomościami kluczowa jest zmiana jaka wynika z nowelizacji w odniesieniu do ustawy o gospodarce nieruchomościami (dalej: GospNierU).
Kierunek przyspieszonej „zielonej transformacji energetycznej” pozwoli docelowo obniżyć koszty energii dla odbiorców, jednak efekt ten należy rozpatrywać w kategoriach średnio- i długoterminowych. Stabilizacji cen energii i nośników energii będą sprzyjały dodatkowe propozycje zawarte w projekcie ustawy tj. m.in. liberalizacja zasad budowy lądowych elektrowni wiatrowych.
Skutkiem proponowanych zmian będzie rozszerzenie katalogu celów publicznych, o których mowa w art. 6 GospNierU. nowym rodzajem celu publicznego ma być budowa, przebudowa i utrzymanie instalacji odnawialnego źródła energii w rozumieniu ustawy o odnawialnych źródłach energii o łącznej mocy zainstalowanej elektrycznej większej niż 1 MW, w szczególności elektrowni wiatrowej wraz z inwestycją towarzyszącą w rozumieniu InwElektrWiatrU.
Projekt oczekuje na nadanie numeru druku sejmowego.
Podmiot zobowiązany do prowadzenia tzw. standardów ochrony małoletnich
Organem zarządzającym w rozumieniu ustawy, zobowiązanym do ustanowienia standardów ochrony małoletnich przed krzywdzenie, jest dyrektor szkoły lub placówki, lub jednostki do której uczęszczają albo w której przebywają lub mogą przebywać małoletni.
Ustawa o zmianie ustawy – Kodeks rodzinny i opiekuńczy oraz niektórych innych ustaw wprowadza w ustawie o przeciwdziałaniu zagrożeniom przestępczością na tle seksualnym i ochronie małoletnich (dalej: PrzestSekU) zmiany polegające na obowiązku tworzenia tzw. standardów ochrony małoletnich. Zgodnie z wprowadzonym art. 22b PrzestSekU obowiązek wprowadzenia takich standardów ma każdy organ zarządzający jednostką systemu oświaty, o której mowa w art. 2 pkt 1-8 ustawy – Prawo oświatowe (dalej: PrOśw) oraz inną placówką oświatową, opiekuńczą, wychowawczą, resocjalizacyjną, religijną, artystyczną, medyczną, rekreacyjną, sportową lub związaną z rozwijaniem zainteresowań, do której uczęszczają albo w której przebywają lub mogą przebywać małoletni.
Ustawodawca określając podmiot zobowiązany do wprowadzenia standardów posługuje się pojęciem „organu zarządzającego”. Ustawa nie zawiera definicji legalnej tego pojęcia, a zatem należy przez to rozumieć organ, który jednoosobowo lub kolegialne zarządza daną jednostką organizacyjną.
Przepisy PrOśw konsekwentnie dla jednostek samorządu terytorialnego prowadzący szkoły publiczne posługuje się pojęciem organu prowadzącego. Biorąc powyższe pod uwagę i przy domniemaniu racjonalności ustawodawcy, tych dwóch pojęć „organu zarządzającego” oraz „organu prowadzącego” nie należy utożsamiać.
W przypadku szkół i placówek publicznych, o których mowa w art. 2 pkt 1-8 PrOśw zgodnie z art. 68 ust. 1 PrOśw to dyrektor szkoły lub placówki kieruje działalnością szkoły lub placówki oraz reprezentuje ją na zewnątrz.
W świetle powyższego należy przyjmować, że organem zarządzającym w rozumieniu PrzestSekU zobowiązanym do ustanowienia standardów ochrony małoletnich przed krzywdzenie, jest dyrektor szkoły.
Z uwagi na powyższe gmina (urząd gminy) nie ma obowiązku wprowadzania takich standardów, gdyż ewentualna obecność dzieci ma miejsce w jej jednostkach organizacyjnych i to one są zobligowane do posiadania stosownych procedur.
Dofinansowanie dla samorządowych instytucji kultury w ramach programu Dom Kultury+
Narodowe Centrum Kultury ogłosiło nabór wniosków o dofinansowanie w ramach programu Dom Kultury+ Edycja 2024. W tej edycji można ubiegać się o dofinansowanie realizacji jednego z następujących zadań: Zadanie I – INICJATYWY LOKALNE lub Zadanie II – PARTNERSTWO LOKALNE.
Jak wynika z informacji zamieszczonych na stronie Narodowego Centrum Kultury, program skierowano do domów kultury, które gotowe są prowadzić nowatorskie działania animacyjne projektowane w oparciu o przeprowadzoną wcześniej diagnozę i poddane ewaluacji, a ukierunkowane na bezpośrednią i bliską współpracę z przedstawicielami społeczności lokalnej.
W ramach Zadania I można ubiegać się o dofinansowanie realizacji zadania składającego się z dwóch części.Pierwsza część obejmuje:
1) przeprowadzenie, przy aktywnym udziale zespołu beneficjenta, diagnozy identyfikującej zasoby kulturowe danej społeczności lokalnej i realizację wynikających z diagnozy samodzielnych inicjatyw oddolnych;
2) opracowanie w oparciu o wnioski i rekomendacje z przeprowadzonej diagnozy, i następnie udostępnienie do wiadomości publicznej zasad wyboru inicjatyw, zgodnie z zasadą przejrzystości i równego traktowania podmiotów je zgłaszających;
3) dokonanie, zgodnie z zasadami z pkt 2, wyboru od 3 do 7 różnorodnych inicjatyw mieszkańców wraz z uzasadnieniem wyboru podanym do publicznej wiadomości;
4) stworzenie wraz z autorami wybranych inicjatyw planu ich wspólnej realizacji, obejmującego opisy, harmonogram działań, preliminarz wydatków, wskaźniki rezultatu z uwzględnieniem zasobów infrastrukturalnych i kadrowych instytucji;
5) przeprowadzenie ewaluacji I części zadania.
Druga część obejmuje natomiast:
1) realizację wspólnie z autorami od 3 do 7 wybranych inicjatyw w oparciu o przedłożony uprzednio do NCK plan ich realizacji;
2) dokonanie ewaluacji zadania uwzględniającej wszystkie przeprowadzone w ramach zadania inicjatywy;
3) opracowanie planu kontynuacji działań ze społecznością lokalną po zakończeniu realizacji programu.
W ramach Zadania II można ubiegać się o dofinansowanie realizacji kompleksowego zadania składającego się z działań realizowanych przez zespół zadaniowy i partnerstwo lokalne, które obejmują m.in.:
1) zawiązanie partnerstwa lokalnego, określenia jego celów i kierunków działania;
2) realizację przez trenerów cyklu szkoleń/warsztatów;
3) wypracowanie pomysłu na projekt o charakterze procesowym;
4) przeprowadzenie mikrodiagnozy pomysłu na projekt wraz z opracowaniem krótkiego raportu;
5) realizację projektu z uwzględnieniem wniosków z mikrodiagnozy;
6) ewaluację procesowej przygotowania i realizacji projektu;
7) opracowanie planu działania partnerstwa lokalnego po zakończeniu realizacji programu;
8) współpracę ze wskazanym przez Narodowe Centrum Kultury mentorem.
O dofinansowanie mogą się ubiegać:
1) domy kultury, ośrodki kultury oraz centra kultury i sztuki posiadające status samorządowej instytucji kultury, ale z wyjątkiem instytucji współprowadzonych przez MKiDN i JST;
2) biblioteki posiadające status samorządowej instytucji kultury, w skład których wchodzą domy kultury, ośrodki kultury lub centra kultury i sztuki.
O dofinansowanie w:
1) Zadaniu I – nie mogą się ubiegać beneficjenci realizujący Program Dom Kultury+ Inicjatywy lokalne w latach 2021–2023;
2) Zadaniu II – nie mogą się ubiegać beneficjenci realizujący Program Dom Kultury+ Inicjatywy lokalne w 2023 r. ani podmioty, które nigdy nie były beneficjentem programu Dom Kultury+ Inicjatywy lokalne.
Wnioski należy składać poprzez system SOP do 29.12.2023 r.
Więcej informacji na ten temat można znaleźć na stronie Narodowego Centrum Kultury w zakładce dotacje i stypendia.
Nowe rozporządzenia dotyczące gospodarki opakowaniami i odpadami opakowaniowymi
Zmiany w przepisach dotyczą trzech rozporządzeń Ministra Klimatu i Środowiska:
- z 7.12.2023 r. w sprawie stawek opłaty za produkty jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych będące opakowaniami (Dz.U. z 2023 r. poz. 2679),
- z 9.12.2023 r. w sprawie stawek opłaty na pokrycie kosztów zagospodarowania odpadów powstałych z produktów jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych (Dz.U. z 2023 r. poz. 2686),
- z 9.12.2023 r. w sprawie stawek opłat produktowych dla poszczególnych rodzajów opakowań (Dz.U. z 2023 r. poz. 2683).
Opłaty za jednorazowe kubki i pojemniki z plastiku
Zgodnie z art. 3b ustawy o obowiązkach przedsiębiorców w zakresie gospodarowania niektórymi odpadami oraz o opłacie produktowej (dalej: GospodOdpU; w brzmieniu dodanym ustawą z 14.4.2023 r. [Dz.U. z 2023 r. poz. 877], która weszła w życie 24.5.2023 r., a którą stosuje się od 1.1.2024 r.) przedsiębiorca prowadzący jednostkę handlu detalicznego, jednostkę handlu hurtowego lub jednostkę gastronomiczną, w których są oferowane produkty jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych wymienione w załączniku nr 6 do ustawy będące opakowaniami lub napoje lub żywność pakowane przez tego przedsiębiorcę w te produkty, jest obowiązany do pobrania opłaty od użytkownika końcowego nabywającego te produkty lub napoje lub żywność w tych produktach.
Podobnie, zgodnie z art. 40a ust. 1 ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi przedsiębiorca prowadzący jednostkę handlu detalicznego lub hurtowego, w której są oferowane torby na zakupy z tworzywa sztucznego przeznaczone do pakowania produktów oferowanych w tej jednostce, jest obowiązany pobrać opłatę recyklingową od nabywającego torbę na zakupy z tworzywa sztucznego.
Rozporządzenie w sprawie stawek opłaty za produkty jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych będące opakowaniami reguluje wysokość opłat, jakie będą doliczane za wydawane klientom opakowania jednorazowego użytku, w których znajdują się napoje bądź żywność. W przypadku kubków na napoje, w tym ich pokrywek i wieczek, taka opłata wyniesie 20 groszy od sztuki, natomiast w przypadku pojemników (z pokrywką lub bez) stosowanych do żywności, która przeznaczona jest np. do bezpośredniego spożycia (na miejscu lub na wynos), opłata za sztukę wyniesie 25 groszy. Taką dodatkową opłatą objęte będą pojemniki m.in. na żywność typu fast food.
Opłaty na pokrycie kosztów zagospodarowania odpadów powstałych z produktów jednorazowego użytku
Kolejne opublikowane rozporządzenie reguluje kwestię stawek opłaty na pokrycie kosztów zagospodarowania odpadów powstałych z produktów jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych.
Stawka opłaty na pokrycie kosztów zbierania odpadów powstałych z produktów jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych tego samego rodzaju, które m.in. przedsiębiorca wprowadził do obrotu wyniesie 10 groszy za 1 kg (pojemników na żywność, paczek i owijek wykonanych z elastycznych materiałów zawierających żywność przeznaczoną do bezpośredniego spożycia z paczki lub owijki bez żadnej dalszej obróbki), pojemników na napoje o pojemności do trzech litrów, kubków na napoje, w tym ich pokrywek i wieczek, lekkich toreb na zakupy z tworzywa sztucznego).
Z kolei 1 grosz doliczany będzie za sztukę wyrobów tytoniowych z filtrami zawierającymi tworzywa sztuczne i filtrów zawierających tworzywa sztuczne sprzedawanych do używania łącznie z wyrobami tytoniowymi.
Opłaty produktowe dla poszczególnych rodzajów opakowań
Trzecie z opublikowanych w poniedziałek rozporządzeń reguluje stawki opłat produktowych dla poszczególnych rodzajów opakowań. Opłata produktowa, to rodzaj opłaty ekologicznej, która jest nakładana na przedsiębiorcę, który wprowadza do obrotu pewne produkty.
W przypadku obowiązku zapewnienia poziomu zawartości materiałów pochodzących z recyklingu w butelkach jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych o pojemności do 3 litrów, stawka opłaty wyniesie 1 zł za 1 kg.
Z kolei odnośnie obowiązku zapewnienia poziomów recyklingu odpadów opakowaniowych opłaty za 1 kg wyniosą w przypadku:
- opakowań z tworzyw sztucznych − 2,7 zł;
- opakowań z aluminium − 1,4 zł;
- opakowań z metali żelaznych − 80 gr.;
- opakowań z papieru i tektury − 70 gr.;
- opakowań ze szkła − 30 gr.;
- opakowań z drewna − 30 gr.;
- opakowań wielomateriałowych − 1,7 zł;
- opakowań po środkach niebezpiecznych − 2 zł;
- pozostałych opakowań − 1 zł.
W przypadku obowiązków wynikających z minimalnego poziomu selektywnej zbiórki opakowań i odpadów opakowaniowych u wprowadzających produkty w opakowaniach na napoje (zebranych w ramach systemu kaucyjnego) stawka opłaty produktowej w zł za 1 kg − w przypadku butelki jednorazowej z plastiku do 3 litrów, puszki metalowej do 1 litra oraz szklanej butelki wielokrotnego użytku do 1,5 litra − wyniesie:
- 10 groszy − w 2025 r.;
- 1 zł − w 2026 r.;
- 5 zł − w 2027 r. i w latach następnych.
Zgodnie z załącznikiem do ustawy SUP minimalne poziomy selektywnej zbiórki w ramach systemu kaucyjnego dla butelek plastikowych do 3 litrów, metalowych puszek do 1 litra i szklanych butelek wielorazowego użytku do 1,5 litra wynoszą:
- 77 % − w 2025 r.;
- 81 % − w 2026 r.;
- 84 % − w 2027 r.;
- 87 % − w 2028 r. i
- 90 % − w 2029 i latach następnych.
Wszystkie trzy rozporządzenia wejdą w życie 1 stycznia 2024 r.
Źródło: Portal samorządowy, Teraz środowisko
