Zwrot kosztów przewozu następuje na podstawie umowy zawartej między wójtem (burmistrzem, prezydentem miasta) a rodzicami.
Stosownie do art. 32 ust. 6 ustawy Prawo oświatowe (daej: PrOśw), obowiązkiem gminy jest zapewnienie niepełnosprawnym dzieciom pięcioletnim i sześcioletnim oraz dzieciom objętym wychowaniem przedszkolnym na podstawie art. 31 ust. 2 PrOśw bezpłatnego transportu i opieki w czasie przewozu do najbliższego przedszkola, oddziału przedszkolnego w szkole podstawowej, innej formy wychowania przedszkolnego lub ośrodka rewalidacyjno-wychowawczego. Gmina może przy tym zorganizować dzieciom bezpłatny transport i opiekę w czasie przewozu do przedszkola, oddziału przedszkolnego w szkole podstawowej lub innej formy wychowania przedszkolnego również w przypadkach, w których nie ma takiego obowiązku.
Gmina może zrealizować swój obowiązek zaś na dwa sposoby: organizując dowóz samodzielnie (np. własnymi środkami lub z pomocą przewoźnika) albo zwracając rodzicom koszty przejazdu, jeśli to oni zapewniają dowóz.
Zwrot kosztów przewozu następuje na podstawie umowy zawartej między wójtem (burmistrzem, prezydentem miasta) a rodzicami. Jak wyjaśnia się to przy tym w orzecznictwie sądowo-administracyjnym, oświadczenie rodziców niepełnosprawnego dziecka w kwestii dowozu tego dziecka wiąże organ gminy w tym znaczeniu, że jeżeli sami wyrażają zamiar dowożenia dziecka do najbliższej szkoły podstawowej, to organ wykonawczy gminy nie może uchylić się od zawarcia umowy co do zwrotu kosztów przejazdu ucznia oraz jego opiekuna (vide: wyr. WSA w Białymstoku z 16.4.2024 r., II SA/Bk 100/24). Umowa ta jest dwustronną czynnością prawną, wymagającą zgodnych oświadczeń woli obu stron umowy. Tylko podpisanie umowy o zwrot kosztów zwalnia gminę z obowiązku zapewnienia dojazdu dziecka niepełnosprawnego do konkretnej placówki wybranej przez rodzica.
Zgodnie przy tym z art. 39a ust. 5 PrOśw wójt (burmistrz, prezydent miasta) zawiera z rodzicami umowę w terminie 14 dni od dnia uzyskania informacji, że dowożenie i opiekę zapewniają rodzice. Przepis ten określa jedynie termin na zawarcie umowy, natomiast nie ma przeszkód, aby umowa obejmowała przejazdy już zorganizowane przez rodziców, które się odbyły. Powyższe wynika przy tym również z faktu, iż dowozu takiego gmina samodzielnie jednak nie świadczyła.
