Pensje części nauczycieli nadal w dół

Zacznijmy od początku, czyli dlaczego taki galimatias

Od 1.1.2022 r. zniesiono możliwość odliczania składki zdrowotnej od zaliczki na podatek dochodowy. Zaliczka byłaby zatem większa. Z tego powodu ustawodawca zmienił na korzyść skalę podatkową i wprowadził o wiele wyższą, bo wynoszącą 30 tys. zł kwotę wolną od podatku. Każdy nauczyciel, który złoży do pracodawcy PIT-2, powinien mieć zmniejszoną zaliczkę o 425 zł miesięcznie (do ubiegłego roku było to 43,76 zł). W rezultacie najmniej zarabiający otrzymują obecnie więcej „na rękę”, choć różnica w pewnym momencie się zaciera, aż do chwili, gdy kwota wolna przestaje rekompensować możliwość odliczania składki zdrowotnej. Aby zapobiec obniżce pensji rząd wprowadził więc tzw. ulgę dla klasy średniej dla osób, których przychód mieści się w przedziale między 5701 zł i 11 141 zł.

Te wszystkie nowe rozwiązania, mimo swej skomplikowanej formuły, spotkałyby się z ostatecznym przyjęciem przez podatników i pracodawców, gdyby pracownik był zatrudniony w jednym zakładzie pracy, w którym złożył PIT-2 i miał jedną wypłatę. W jednostkach oświatowych jednak tak nie jest. Po pierwsze, u nauczycieli występują co najmniej dwa terminy wypłat: wypłata głównej pensji na 1. dnia każdego miesiąca oraz z końcem miesiąca rozliczenie godzin ponadwymiarowych i doraźnych zastępstw. Ponadto wypłacane są jeszcze trzynastki, nagrody jubileuszowe oraz szereg innych składników. Po drugie, niejednokrotnie pedagodzy zatrudnieni są w wielu jednostkach, a PIT-2 można złożyć wyłącznie w jednej z nich. Zastosowanie mechanizmów wprowadzonych przez Polski Ład jest zatem ryzykowne, bo wystarczy nie zmieścić się w widełkach uprawniających do zastosowania ulgi dla klasy średniej i w rocznym rozliczeniu PIT, a okaże się, że powstanie niedopłata podatku. Z tego powodu część nauczycieli złożyła wniosek o niestosowanie ulgi dla klasy średniej, co spowodowało niższe wypłaty.

Po larum podniesionym na początku stycznia 2022 r. Ministerstwo Finansów powołało do życia rozporządzenie z 7.1.2022 r. w sprawie przedłużenia terminów poboru i przekazania przez niektórych płatników zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych (Dz.U. z 2022 r. poz. 28) nakazujące kompensowanie naliczonej zaliczki na podatek dochodowy w stosunku do ubiegłorocznej, a od 1 lutego przeniosło jego treść na grunt PDOFizU. Regułę tę nazwano przedłużonym terminem pobrania zaliczek na PIT. Na pytania podatników i pracodawców co w przypadku niedopłat podatku – resort finansów nie widzi rozwiązania, wyjaśniając jedynie, że jest to forma nieoprocentowanej pożyczki od rządu. Wiele szkół zatem zaniechało obowiązku wyrównań w styczniu i pozostało przy dotychczasowych rozwiązaniach realizując pensje w lutym. W efekcie w dalszym ciągu część nauczycieli otrzymuje niższe wynagrodzenia netto w stosunku do ubiegłego roku. Ci nauczyciele, którzy wycofali PIT-2 z obawy przed niedopłatą, otrzymują wręcz jeszcze niższe pensje, niż w styczniu.

Brak PIT-2 w każdym przypadku oznacza mniejsze wynagrodzenie

W 2022 r. wokół oświadczenia PIT-2 narosło wiele wątpliwości, choć reguły ich składania się nie zmieniły. Wzrosła jedynie kwota wolna od podatku. Należy zacząć od tego, że oświadczenie PIT-2 uprawnia pracodawcę do zastosowania wspomnianej ulgi zmniejszającej miesięczną zaliczkę na podatek dochodowy. Jeśli pracownik takiego oświadczenia nie złoży, płatnik nie powinien ulgi naliczać. Oświadczenie składa się jednorazowo i składa się je powtórnie tylko wtedy, gdy nastąpi zmiana stanu faktycznego. Kto nie ma prawa do zastosowania ulgi, a zatem złożenia PIT-2? Są to osoby, które:

  • otrzymują emerytury lub renty;
  • osiągają dochody z tytułu członkostwa w rolniczej spółdzielni produkcyjnej lub innej spółdzielni zajmującej się produkcją rolną;
  • osiągają dochody, od których są zobowiązane samodzielnie opłacać zaliczki, np. działalność gospodarcza rozliczana według skali podatkowej lub najem prywatny rozliczany według skali;
  • otrzymują świadczenia pieniężne wypłacane z Funduszu Pracy lub z Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych;
  • korzystają z ulgi w innym zakładzie pracy.
Ważne

Nauczyciele pobierający emerytury i renty oraz zatrudnieni w innych jednostkach oświatowych, w których złożą PIT-2 – w 2022 r. siłą rzeczy otrzymują więc niższe wynagrodzenie, chyba że nie złożą oświadczenia o nieprzedłużaniu terminu poboru i przekazania zaliczki na PIT, czyli nie skorzystają z mechanizmu kompensowania zaliczek w stosunku do ubiegłego roku.

Porównanie rozliczenia pensji nauczycielskiej przy zastosowaniu różnych wariantów zawiera poniższa tabela:

Lp.

Składniki

Obliczenia

2021 r.

2022 r.

2022 r.
– bez ulgi

2022 r.
– bez kosztów i ulgi

1.

Wynagrodzenie brutto (przychód)


5 000,00 zł

5 000,00 zł

5 000,00 zł

5 000,00 zł

2.

Podstawa wymiaru składek ZUS


5 000,00 zł

5 000,00 zł

5 000,00 zł

5 000,00 zł

3.

Składka emerytalna 9,76%

poz. 2 × 9,76%

488,00 zł

488,00 zł

488,00 zł

488,00 zł

4.

Składka rentowa 1,5%

poz. 2 × 1,5%

75,00 zł

75,00 zł

75,00 zł

75,00 zł

5.

Składka chorobowa 2,45%

poz. 2 × 2,45%

122,50 zł

122,50 zł

122,50 zł

122,50 zł

6.

Razem składki ZUS

poz. 3 + poz. 4 + poz. 5

685,50 zł

685,50 zł

685,50 zł

685,50 zł

7.

Podstawa wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne

poz. 2 - poz. 6.

4 314,50 zł

4 314,50 zł

4 314,50 zł

4 314,50 zł

8.

Składka na ubezpieczenie zdrowotne 9%

poz. 7 × 9%

388,31 zł

388,31 zł

388,31 zł

388,31 zł

9.

Składka na ubezpieczenie zdrowotne 7,75%

poz. 7 × 7,75%

334,37 zł

0,00 zł

0,00 zł

0,00 zł

10.

Koszty uzyskania przychodów


250,00 zł

250,00 zł

250,00 zł

0,00 zł

11.

Przychód do opodatkowania (dochód), gdzie otrzymany wynik zaokrągla się do pełnych złotych

poz. 1 - poz. 6 - poz. 10

4 065 zł

4 065 zł

4 065 zł

4 315 zł

12.

Kwota zmniejszająca miesięczną zaliczkę na podatek dochodowy


43,76 zł

425,00 zł

0,00 zł

0,00 zł

13.

Zaliczka przed zaokrągleniem

(poz. 11 × 17%) -poz. 12

647,21 zł

266,05 zł

691,05 zł

733,55 zł

14.

Zaliczka do urzędu skarbowego, gdzie otrzymany wynik zaokrągla się do pełnych złotych

poz. 13 - poz. 9

313 zł

266 zł

691 zł

734 zł

15.

Kwota netto (do wypłaty)

poz. 1 - poz. 6 - poz. 8 - poz. 14

3 613,36 zł

3 660,19 zł

3 235,19 zł

3 192,19 zł



















Kto nie powinien stracić na Polskim Ładzie?

W związku ze zmianą skali podatkowej, zgodnie z którą wyższy 32-procentowy podatek dochodowy będzie opłacany po przekroczeniu 120 tys. zł dochodu rocznie, przyjęto, że przychody podatnika mieszczące się do 12 800 zł miesięcznie powinny korzystać z mechanizmu kompensowania zaliczki. Jeśli więc roczny przychód nauczyciela w 2022 r. nie przekroczy 153 600 zł, zaproponowane przez MF rozwiązania, pominąwszy rozwiązanie odroczenie płatności zaliczki, można śmiało stosować. Ostateczną decyzję co do formy opodatkowania podejmuje jednak pracownik.




 

Wypróbuj System Legalis

 
Zadzwoń:
22 311 22 22
Koszt połączenia wg taryfy operatora.
lub zostaw swoje dane, a Doradca zbada Twoje potrzeby i uruchomi dostęp:

W polu numeru telefonu należy stosować wyłącznie cyfry (min. 9).


Uzyskaj dostęp

* Pola wymagane

Zasady przetwarzania danych osobowych: Administratorem danych osobowych jest Wydawnictwo C.H.Beck sp. z o.o., Warszawa, ul. Bonifraterska 17, kontakt: daneosobowe[at]beck.pl. Dane przetwarzamy w celu marketingu własnych produktów i usług, w celach wskazanych w treści zgód, jeśli były wyrażane, w celu realizacji obowiązków prawnych, oraz w celach statystycznych. W sytuacjach przewidzianych prawem, przysługują Ci prawa do: dostępu do swoich danych, otrzymania ich kopii, sprostowania, usunięcia, ograniczenia przetwarzania, przenoszenia, cofnięcia zgody oraz wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania danych. Pełne informacje w Polityce prywatności.


Wydawnictwo C.H.Beck
ul. Bonifraterska 17
00-203 Warszawa
Tel: 22 311 22 22
E-mail: [email protected]
NIP: 522-010-50-28, KRS: 0000155734
Sąd Rejonowy dla miasta stołecznego Warszawy
w Warszawie Kapitał Spółki: 88 000 zł

Polityka prywatności