Egzekwowanie obowiązku wynikającego z nakazu usunięcia opon z miejsca nieprzeznaczonego do magazynowania i składowania odpadów

Opis sytuacji: burmistrz wydał decyzję w sprawie nielegalnego składowania opon. Właściciel nieruchomości nie odwołał się od niej. W decyzji tej organ nakazał właścicielowi nieruchomości usunięcie odpadów (ok. 2 000 sztuk zużytych opon, kod 16 01 03) i przekazanie ich do przedsiębiorcy posiadającego zezwolenie na zbieranie odpadów lub zezwolenie na przetwarzanie odpadów. Ponadto, nałożono obowiązek pisemnego powiadomienia burmistrza o wykonaniu nałożonego obowiązku oraz przedstawienia dokumentów potwierdzających usunięcie odpadów przez uprawniony podmiot. W związku z tym, że właściciel nieruchomości nie poinformował organu o wykonaniu decyzji, organ wezwał tę osobę do złożenia dokumentów potwierdzających przekazanie opon do przedsiębiorcy posiadającemu zezwolenie na zbieranie odpadów lub zezwolenie na przetwarzanie odpadów. W odpowiedzi właściciel nieruchomości poinformował, że opon już nie ma i że przekazał je umową darowizny osobie fizycznej. Co istotne, osoba, której rzekomo przekazano opony, dziś już nie żyje. Właściciel nie ma opon, co organ potwierdził.

Działając na podstawie art. 26 ust. 2 ustawy o odpadach (dalej: OdpadyU) wójt, burmistrz lub prezydent miasta, w drodze decyzji wydawanej z urzędu, nakazuje posiadaczowi odpadów usunięcie odpadów z miejsca nieprzeznaczonego do ich składowania lub magazynowania.

W przedmiotowej decyzji określa się w szczególności:

1) termin usunięcia odpadów;

2) rodzaj odpadów;

3) sposób usunięcia odpadów (art. 26 ust. 6 OdpadyU).

Posiadacz odpadów, będący adresatem takiej decyzji, w razie niewykonania ujętego w niej warunku powinien liczyć się z zastosowaniem środków egzekucyjnych przewidzianych w przepisach ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (dalej: EgzAdmU).

Pod pojęciem środka egzekucyjnego w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym obowiązków o charakterze niepieniężnym należy rozumieć:

1) grzywnę w celu przymuszenia,

2) wykonanie zastępcze,

3) odebranie rzeczy ruchomej,

4) odebranie nieruchomości, opróżnienie lokali i innych pomieszczeń,

5) przymus bezpośredni (art. 1a pkt 12 lit. b EgzAdmU).

Z powyższego katalogu środków egzekucyjnych decyzja nakazująca usunięcie odpadów może być egzekwowana w trybie egzekucji administracyjnej obowiązków o charakterze niepieniężnym, przy czym wchodzą tu w rachubę: grzywna w celu przymuszenia i wykonanie zastępcze. W odniesieniu do warunku udokumentowania przekazania usuniętych odpadów podmiotowi uprawnionemu do gospodarowania nimi właściwym środkiem będzie grzywna.

Zgodnie z art. 119 § 1 EgzAdmU grzywnę w celu przymuszenia nakłada się, gdy egzekucja dotyczy spełnienia przez zobowiązanego obowiązku znoszenia lub zaniechania albo obowiązku wykonania czynności, a w szczególności czynności, której z powodu jej charakteru nie może spełnić inna osoba za zobowiązanego. Grzywnę nakłada się również, jeżeli nie jest celowe zastosowanie innego środka egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym (art. 119 § 2 EgzAdmU).

Grzywnę w celu przymuszenia nakłada organ egzekucyjny, który doręcza zobowiązanemu:

1) odpis tytułu wykonawczego zgodnie z art. 32;

2) postanowienie o nałożeniu grzywny (art. 122 § 1 EgzAdmU).

Jak stanowi art. 122 § 2 EgzAdmU postanowienie o nałożeniu grzywny powinno zawierać:

1) wezwanie do uiszczenia nałożonej grzywny w oznaczonym terminie z pouczeniem, że w przypadku nieuiszczenia grzywny w terminie zostanie ona ściągnięta w trybie egzekucji administracyjnej należności pieniężnych;

2) wezwanie do wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym w terminie wskazanym w postanowieniu, z zagrożeniem, że w razie niewykonania obowiązku w terminie będą nakładane dalsze grzywny w tej samej lub wyższej kwocie, a w przypadku obowiązku wynikającego z przepisów prawa budowlanego lub z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy będzie orzeczone wykonanie zastępcze.