Łączenie funkcji zastępcy dyrektora z dotychczasowym stanowiskiem w instytucji kultury

Przepisy ustawy o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej nie nakazują, aby zastępca dyrektora wykonywał swoje obowiązki wyłącznie w pełnym wymiarze czasu pracy. W związku z tym dopuszczalne jest nawiązanie stosunku pracy na podstawie powołania w niepełnym wymiarze czasu pracy.

Jak wynika z przedstawionego stanu faktycznego, jeżeli statut wymaga uzyskania zgody organizatora na powołanie w niepełnym wymiarze czasu pracy, należy taką zgodę uzyskać. Jeżeli statut nie sprzeciwia się powołaniu zastępcy dyrektora na niepełny etat, takie powołanie jest dozwolone.

Dopuszczalne jest również – o ile nie koliduje to ze statutem i nie powoduje problemów organizacyjnych – pozostanie zastępcy dyrektora na dotychczasowym stanowisku. Zmiana wymiaru etatu na tym stanowisku może zostać wprowadzona na podstawie porozumienia stron zmieniającego umowę o pracę. Należy podkreślić, że Kodeks pracy nie reguluje wprost kwestii zawierania porozumień zmieniających umowy o pracę (tzw. „aneksowanie” umów), jednak praktyka taka jest dopuszczalna i powszechnie stosowana.

Zarządca sukcesyjny a podatek od nieruchomości

Przepis art. 29 ustawy o zarządzie sukcesyjnym przedsiębiorstwem osoby fizycznej i innych ułatwieniach związanych z sukcesją przedsiębiorstw (dalej: ZarządSukcU) stanowi, że od chwili ustanowienia zarządu sukcesyjnego zarządca sukcesyjny wykonuje prawa i obowiązki zmarłego przedsiębiorcy wynikające z wykonywanej przez niego działalności gospodarczej oraz prawa i obowiązki wynikające z prowadzenia przedsiębiorstwa w spadku.

Z kolei w art. 49 ZarządSukcU wymieniono, w zakresie jakich podatków przedsiębiorstwo w spadku jest jednostką organizacyjną niemającą osobowości prawnej. Nie ma wśród nich podatku od nieruchomości.

Również art. 3 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych (dalej: PodLokU) nie wymienia wśród podatników podatku od nieruchomości zarządcy sukcesyjnego. Podatnikami podatku od nieruchomości są osoby fizyczne, osoby prawne bądź jednostki organizacyjne, będące spadkobiercami zmarłego przedsiębiorcy i te osoby powinny być stronami postępowania.

Nowelizacja Kodeksu wyborczego opublikowana. E‑poparcie kandydatów od 2027 r.

Przymusowa sprzedaż nieruchomości lokalowej

W odpowiedzi na zadane pytanie w pierwszej kolejności konieczne jest ustalenie, czy mamy do czynienia z wyodrębnionym lokalem stanowiącym samodzielną nieruchomość, czy też ze spółdzielczym prawem własnościowym. Ustalenie podstawy prawnej sprawowanego przez spółdzielnię zarządu ma znaczenie dla ustalenia reżimu prawnego, z uwzględnieniem którego należy rozpoznać przedstawione zagadnienie – a więc, czy znajdują zastosowanie przepisy WłLokU, czy też – tylko i wyłącznie lub choćby uzupełniającego – ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych (dalej: SpMieszkU).

Jeżeli mamy tu do czynienia z wyodrębnionym lokalem (mieszkalnym lub o innym przeznaczeniu), to zastosowanie znajdą przepisy WłLokU. Zgodnie z art. 16 ust. 1 WłLokU, jeżeli właściciel lokalu zalega długotrwale z zapłatą należnych od niego opłat lub wykracza w sposób rażący lub uporczywy przeciwko obowiązującemu porządkowi domowemu albo przez swoje niewłaściwe zachowanie czyni korzystanie z innych lokali lub nieruchomości wspólnej uciążliwym, wspólnota mieszkaniowa może w trybie procesu żądać sprzedaży lokalu w drodze licytacji na podstawie przepisów KPC o egzekucji z nieruchomości.

Choć przesłanki umożliwiające skorzystanie z regulacji zawartej w art. 16 WłLokU zostały określone poprzez użycie pojęć niedookreślonych, to jednak z odwołaniem się do bogatego orzecznictwa sądowego wyjaśnia się, jak prawidłowo zakwalifikować postępowanie właściciela lokalu (a więc na podstawie jakich kryteriów ustalić, czy dany stan faktyczny „podpada” pod regulację omawianego przepisu, czy też nie).

I tak, w odniesieniu do przesłanki rażącego lub uporczywego wykraczania przez właściciela lokalu przeciwko porządkowi domowemu, wyjaśnia się, że przesłankę tę należy uznać za spełnioną zarówno wtedy, gdy wykraczanie przeciwko porządkowi domowemu charakteryzuje się wyłącznie jedną cechą (a więc jest tylko rażące, względnie tylko uporczywe), jak i wtedy, gdy charakteryzuje się ono jednocześnie obiema tymi cechami (a więc jest zarówno rażące, jak i uporczywe). Słowo „uporczywy” oznacza „utrzymujący się długo lub ciągle powtarzający się”. Podstawowym (językowym) kryterium pozwalającym na zakwalifikowanie danego zachowania jako uporczywe jest zatem upływ czasu. W doktrynie wskazuje się jednak – z powołaniem na orzecznictwo sądów karnych – że dla uznania danego zachowania za uporczywe, oprócz przesądzenia o jego trwałości, konieczne jest wykazanie, że jest ono celowo ukierunkowane na uprzykrzenie korzystania przez pozostałych właścicieli z nieruchomości wspólnej lub innych lokali. Z kolei „rażące” wykraczanie przeciwko porządkowi domowemu to takie, które jest wyraźne, rzucające się w oczy. W tym przypadku ocenie podlega stopień naruszenia porządku domowego. W konsekwencji drobne uchybienia nie mogą uzasadniać roszczenia o przymusową sprzedaż lokalu (chyba że są długotrwałe – wówczas mogą uzasadniać przymusową sprzedaż lokalu na podstawie pierwszej przesłanki). Rażące wykroczenie – w przeciwieństwie do uporczywego – może więc mieć charakter zachowania jednorazowego.

Sama sprawa o przymusową sprzedaż lokalu ma przy tym charakter sprawy majątkowej, ponieważ jest uwarunkowana interesem ekonomicznym pozostałych właścicieli lokali. W konsekwencji właściwość rzeczowa sądu powinna być ustalona w oparciu o wartość przedmiotu sporu. Tę stanowić będzie z kolei wartość lokalu, który ma zostać sprzedany, zaokrąglona w górę do pełnego złotego.

W typowej sytuacji, a więc w przypadku, gdy lokal znajduje się w budynku wspólnoty mieszkaniowej, skorzystanie z regulacji przewidzianej w art. 16 WłLokU wymaga uchwały właścicieli lokali, wyrażającej zgodę na dokonanie czynności przekraczającej zakres zwykłego zarządu nieruchomością wspólną (art. 22 ust. 3 pkt 7 WłlokU).

Jeśli z kolei mamy do czynienia z nabyciem wyodrębnionego lokalu w budynku zarządzanym przez spółdzielnię mieszkaniową lub z wyodrębnieniem indywidualnej własności lokalu z zasobów spółdzielczych, to do czasu wyodrębnienia własności ostatniego lokalu (lub podjęcia uchwały większością głosów przez właścicieli dotychczas wyodrębnionych lokali) zarząd nieruchomością wspólną sprawowany jest przez spółdzielnię mieszkaniową na zasadach określonych w art. 24¹-27¹ SpMieszkU.

Tak też – w typowej sytuacji – zgodnie z art. 27 ust. 5 SpMieszkU, z żądaniem, o którym mowa w art. 16 ust. 1 WłLokU występuje zarząd spółdzielni na wniosek większości właścicieli lokali w budynku lub budynkach położonych w obrębie danej nieruchomości.

Zwrot kosztów wykorzystania prywatnego samochodu podczas akcji kurierskiej

Zgodnie z art. 618 ust. 1 ObrOjczyznyU, na osoby posiadające obywatelstwo polskie, które ukończyły 16., a nie przekroczyły 60. roku życia, może być nałożony obowiązek świadczeń osobistych polegających na wykonywaniu różnego rodzaju prac doraźnych na rzecz przygotowania obrony państwa albo zwalczania klęsk żywiołowych, likwidacji ich skutków oraz zarządzania kryzysowego.

Jak zaś stanowi art. 618 ust. 2 ObrOjczyznyU, obowiązek świadczeń osobistych może obejmować również obowiązek użycia posiadanych narzędzi prostych, a w stosunku do osób wykonujących świadczenia polegające na doręczaniu dokumentów powołania do służby wojskowej oraz wezwań do wykonania świadczeń, zwanych dalej kurierami – także posiadanych środków transportowych.

Obowiązek świadczeń osobistych, w tym kurierskich, nakładany jest decyzją administracyjną wójta (burmistrza, prezydenta miasta), na wniosek szefa wojskowego centrum rekrutacji, kierownika jednostki przewidzianej do militaryzacji lub kierownika jednostki organizacyjnej wykonującej zadania na potrzeby obrony państwa, o której mowa w art. 628 ust. 3 ObrOjczyznyU (art. 620 ust. 1 ObrOjczyznyU).

Kwestie kosztów wykonania świadczenia osobistego reguluje art. 622 ObrOjczyznyU. Ustawa przewiduje, że wykonującemu świadczenia osobiste należy się:

1) ryczałt godzinowy za wykonanie świadczenia (art. 622 ust. 1 ObrOjczyznyU) lub należność pieniężna za wykonywanie świadczeń w czasie urlopu;

2) wynagrodzenie za czas opuszczony w pracy, a nieopłacony przez pracodawcę (art. 622 ust. 2 ObrOjczyznyU);

3) bezpłatne wyżywienie (art. 622 ust. 5 ObrOjczyznyU);

4) zwrot (art. 622 ust. 6 ObrOjczyznyU):

a) kosztów przejazdu do miejsca wykonywania świadczenia osobistego,

b) kosztów powrotu do miejsca pobytu stałego albo pobytu czasowego trwającego ponad 3 miesiące.

Kurier, w celu uzyskania ww. zwrotu, winien złożyć wniosek o zwrot kosztów – określając, czy rozliczenie ma się dokonać za jeden kilometr, czy przy pełnym wykazaniu wykorzystanego paliwa (o ile jednostka organizacyjna dopuści taki sposób rozliczenia). Zwrot kosztów przejazdu odpowiadający zasadom racjonalności, najczęściej realizowany w formie stawki za kilometr (tzw. kilometrówka). Przepisy ObrOjczyznyU nie określają szczegółowego sposobu rozliczenia kosztów przejazdu.

Aktualne zasady wnoszenia odwołań i innych pism do KIO

Urząd Zamówień Publicznych podkreśla, że odwołania oraz zgłoszenia przystąpienia do postępowania odwoławczego mogą być – zgodnie z obowiązującymi przepisami – wnoszone do Prezesa KIO na trzy równorzędnie dopuszczalne sposoby:

1. na adres do doręczeń elektronicznych (eDoręczenia) UZP: AE:PL3839018806HVTGC26 (dostępny także na stronie UZP: https://www.gov.pl/web/uzp/korespondencja-w-sprawach-odwolawczych2),
2. za pośrednictwem platformy ePUAP, przy użyciu funkcji „Pismo ogólne do podmiotu publicznego”: https://epuap.gov.pl oraz
3. w formie pisemnej, poprzez operatora pocztowego, osobiście lub przez posłańca.

Wprawdzie ww. sposoby podaje się jako równorzędne, ale UZP rekomenduje, aby wobec zbliżających się zmian legislacyjnych (tj. nowelizacji rozporządzenia w sprawie postępowania przy rozpoznawaniu odwołań w związku ze zmianami PrZamPubl, które zaczną obowiązywać 13.3.2026 r.) kierować odwołania i przystąpienia przede wszystkim przez eDoręczenia.

W sprawach innych niż wniesienie odwołania lub zgłoszenia przystąpienia do postępowania odwoławczego (tj. w odniesieniu do korespondencji uzupełniającej i pomocniczej) dopuszczalna jest korespondencja e-mail na adres: odwolania@uzp.gov.pl.

Z uwagi na identyfikowane problemy (nie tylko techniczne) w obszarze dotyczącym postępowań odwoławczych UZP zwraca uwagę na potrzebę unikania wielokrotnego wnoszenia tej samej korespondencji (tych samych dokumentów lub pism) kilkoma różnymi kanałami jednocześnie (np. eDoręczenia + ePUAP + email + forma papierowa). Takie działania bowiem co do zasady nie przyspieszają obsługi sprawy, lecz ją przedłużają (tj. powodują konieczność ręcznego porównywania treści kilku wersji tego samego pisma, weryfikacji, czy kolejne wpływy zawierają identyczne dokumenty, czy też różnią się zakresem, ustalenia, które z pism należy uznać za właściwe i skutecznie wniesione, dodatkowego odnotowywania wielokrotnych wpływów w rejestrach korespondencji).

Jednocześnie wskazuje się, że dopuszczalne jest przesłanie tego samego pisma  również drugim kanałem, ale tylko wyjątkowo,  jeżeli w chwili wnoszenia pisma wystąpią problemy techniczne z wybranym kanałem (np. komunikat błędu, przerwa w działaniu systemu). Niemniej w takim przypadku konieczne jest dołączenie dowodów wystąpienia problemów technicznych (np. zrzuty ekranu z komunikatem błędu), a także wyraźne wskazanie w treści pisma, że zostało ono przesłane także innym kanałem, wraz z podaniem daty i sposobu wysyłki.

Ponadto UZP zaleca, aby każde pismo – niezależnie od kanału doręczenia i roli nadawcy – zawierało: dane nadawcy pisma z określeniem jego roli (odwołujący/przystępujący/zamawiający), datę wniesienia odwołania (jeżeli dotyczy), numer i nazwę postępowania o udzielenie zamówienia, dane zamawiającego, dane strony uczestniczącej (np. odwołującego lub przystępującego), sygnaturę sprawy odwoławczej, jeśli została nadana.

Źródło z 10.2.2026 r.: https://www.gov.pl/web/uzp/przywrocenie-funkcjonalnosci-e-puap-i-aktualne-zasady-wnoszenia-odwolan

Powrót z przerwy rodzicielskiej a likwidacja stanowiska

Pracodawca nie może wypowiedzieć ani rozwiązać umowy o pracę w okresie od dnia złożenia przez pracownika uprawnionego do urlopu wychowawczego wniosku o obniżenie wymiaru czasu pracy – do dnia powrotu do nieobniżonego wymiaru czasu pracy, nie dłużej jednak niż przez łączny okres 12 miesięcy (art. 186⁸ § 1 pkt 2 Kodeksu pracy; dalej: KP). W przypadku złożenia przez pracownika wniosku wcześniej niż 21 dni przed rozpoczęciem korzystania z obniżonego wymiaru czasu pracy, zakaz ten zaczyna obowiązywać na 21 dni przed rozpoczęciem korzystania z obniżonego wymiaru czasu pracy.

Po zakończeniu urlopu rodzicielskiego pracodawca ma obowiązek dopuszczenia pracownika do pracy na dotychczasowym stanowisku, a jeżeli nie jest to możliwe – na stanowisku równorzędnym z zajmowanym przed rozpoczęciem urlopu na warunkach nie mniej korzystnych od tych, które obowiązywałyby, gdyby pracownik nie korzystał z urlopu (art. 186⁴ KP). Na takich warunkach pracownik ma obowiązek podjęcia pracy po powrocie z urlopu rodzicielskiego. Oznacza to obowiązek podjęcia pracy na stanowisku wskazanym przez pracodawcę, o ile jest ono równorzędne. Stanowisko „równorzędne” to takie, na którym wykonywana jest praca tego samego rodzaju, które gwarantuje wynagrodzenie na dotychczasowym poziomie i zapewnia dotychczasową pozycję zawodową oraz możliwości awansowe nie mniejsze od posiadanych poprzednio (por. uchw. SN z 27.9.1979 r., I PZP 37/79, OSNC 1980, Nr 2, poz. 22). Odmowa podjęcia zaproponowanej pracy jest działaniem kwalifikowanym w orzecznictwie Sądu Najwyższego jako ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych (art. 52 § 1 pkt 1 KP), uzasadniając tym samym rozwiązanie z pracownikiem umowy o pracę bez wypowiedzenia (wyrok SN z 27.10.2015 r., III PK 13/15, MoPr 2016, Nr 4, s. 170). Jeśli stanowisko proponowane przez pracodawcę nie będzie miało charakteru stanowiska równorzędnego, to pracodawca powinien przywrócić pracownika do pracy na dotychczasowym stanowisku i rozpocząć procedurę zwolnienia indywidualnego (o ile zatrudnia co najmniej 20 osób).

W przypadku objęcia pracownika ochroną w związku ze złożeniem przez pracownika uprawnionego do urlopu wychowawczego wniosku o obniżenie wymiaru czasu pracy, rozwiązanie przez pracodawcę umowy jest dopuszczalne:

1) w razie ogłoszenia upadłości lub likwidacji pracodawcy,
2) gdy zachodzą przyczyny uzasadniające rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika,
3) u pracodawcy zatrudniającego co najmniej 20 pracowników – w przypadku zwolnienia grupowego lub indywidualnego (art. 1, art. 10 ustawy o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy).

W przypadku zwolnienia indywidualnego wypowiedzenie jest dopuszczalne w każdym czasie tzw. obniżenia wymiaru, gdy pracownik nie jest objęty ochroną związkową z tytułu członkostwa lub nie jest przez związek reprezentowany (por. uchwała SN z 15.2.2006 r., II PZP 13/05, OSNP 2006, Nr 21-22, poz. 315). Jeśli jednak pracownik jest objęty ochroną związkową lub jest przez związek reprezentowany, to warunkiem dopuszczalności wypowiedzenia umowy o pracę jest brak sprzeciwu związku. Jeśli związek złoży sprzeciw, to możliwe jest jedynie wypowiedzenie warunków pracy i płacy z obowiązkiem zapewnienia wyrównania wynagrodzenia przez okres 6 miesięcy w przypadku jego obniżenia.

W związku z tym, że w wydziale, o którym mowa w pytaniu, zatrudnionych jest trzech pracowników, a pracodawca podjął decyzję o redukcji jednego etatu, konieczne jest zastosowanie obiektywnych kryteriów doboru pracowników do zwolnienia oraz odniesienie się do nich w uzasadnieniu wypowiedzenia, tj. wyjaśnienie, dlaczego wybrano konkretne osoby spośród wszystkich zatrudnionych na tym samym stanowisku.

Podsumowując, po powrocie z urlopu rodzicielskiego pracodawca ma obwiązek dopuszczenia pracownika do pracy na dotychczasowym lub równorzędnym stanowisku. Pracownik, który złożył wniosek o obniżenie wymiaru etatu jest objęty ochroną stosunku pracy przez okres maksymalnie do 12 miesięcy. Od tej ochrony istnieją wyjątki, możliwe jest wypowiedzenie umowy w związku z redukcją stanowisk. W takiej sytuacji konieczne jest uzasadnienie doboru pracownika do zwolnienia, przy czym nie może być ono związane z faktem korzystania przez pracownika z uprawnień rodzicielskich. Pracownikowi zwolnionemu z przyczyn go niedotyczących przysługuje odprawa.

Przedstawienie wstępnego projektu podziału nieruchomości

Zgodnie z art. 97 ust. 1a pkt 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami do wniosku o podział nieruchomości załącza się wstępny projekt podziału nieruchomości. Z kolei w myśl § 3 ust. 2 pkt 6 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie sposobu i trybu dokonywania podziałów nieruchomości wstępny projekt podziału nieruchomości powinien zawierać przedstawioną w formie graficznej w kolorze czerwonym lub w formie opisowej propozycję sposobu zapewnienia dostępu projektowanych do wydzielenia działek gruntu do drogi publicznej.

Organ na etapie opinii odnoszącej się do wstępnego projektu podziału bada jedynie zgodność tego projektu z ustaleniami MPZP. Inne przesłanki do zatwierdzenia podziału, w tym dostęp do drogi publicznej, badane są na drugim etapie postępowania, kończącego się zatwierdzeniem lub odmową zatwierdzenia podziału.

W parlamencie trwają prace nad ustawą mającą na celu stopniowe wygaszanie specjalnych regulacji dla uchodźców z Ukrainy przy zachowaniu ochrony tymczasowej do 4.3.2027 r.

Uzasadnienie zmiany przepisów

PomocUkrainaU wprowadziła nadzwyczajne instrumenty prawne i organizacyjne, służące szybkiej rejestracji i potwierdzaniu legalności pobytu, umożliwiające dostęp do niezbędnych usług publicznych oraz w wielu przypadkach zmniejszenie wydatków, jakie pociągałoby za sobą korzystanie z obowiązujących przepisów, które nie były przystosowane do napływu tak ogromnej liczby uchodźców w tak krótkim czasie.

PomocUkrainaU została uchwalona w trybie interwencyjnym i jako rozwiązanie tymczasowe, stanowiła skuteczną reakcję na bezprecedensowy napływ uchodźców spowodowany agresją Federacji Rosyjskiej na Ukrainę. Celem procedowanej w Parlamencie ustawy jest wygaszenie specjalnych rozwiązań dedykowanych ukraińskim uchodźcom, ujednolicenie systemu wsparcia dla wszystkich uchodźców, podlegających ochronie czasowej, dostosowanie przepisów do nowego etapu sytuacji migracyjnej oraz przejście z rozwiązań nadzwyczajnych do systemowych.

Po niemal czterech latach sytuacja uchodźców w Polsce jest bardziej stabilna, a instytucje publiczne i samorządy nauczyły się obsługiwać nowoprzybyłych cudzoziemców w ramach zwykłych procedur. Większość uchodźców znalazła zatrudnienie, a ich dzieci uczęszczają do szkół i są w procesie integracji z polskimi uczniami. Dlatego jak wskazuje MSWiA dalsze utrzymywanie ustawy, zawierającej rozwiązania specjalne, może tworzyć ryzyko nierównego traktowania w relacjach do ogólnego reżimu prawa dla cudzoziemców. Jednocześnie wiele rozwiązań przewidzianych w specustawie jest szczelnych, skutecznych i tańszych dla budżetu państwa wobec obecnych rozwiązań systemowych. Stąd też nowe przepisy mają zmierzać również do przeniesienia części z nich do OchrCudzU, która wdrożyła dyrektywę Rady 2001/55/WE z 20.7.2001 r. w sprawie minimalnych standardów przyznawania tymczasowej ochrony na wypadek masowego napływu wysiedleńców oraz środków wspierających równowagę wysiłków między Państwami Członkowskimi związanych z przyjęciem takich osób wraz z jego następstwami.

Zakres nowelizacji OchrCudzU będzie obejmował przeniesienie ze specustawy mechanizmów rejestracji beneficjenta ochrony czasowej (PESEL UKR) oraz potwierdzania tożsamości (elektroniczny dokument pobytowy tzw. DIIA), zamiast zaświadczeń Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców wydawanych w formie papierowej. Konieczne jest także dokonanie zmian odnoszących się do zasad dostępu beneficjentów ochrony czasowej do świadczeń socjalnych, w tym świadczeń medycznych oraz ich zakwaterowania, a także weryfikacji przesłanek ich udzielenia. Przygotowane przepisy oznaczają wprowadzenie jednolitych zasad dla beneficjentów ochrony czasowej, którym Polska ma obowiązek, zgodnie z decyzją Rady Unii Europejskiej, udzielać pomocy do 4.3.2027 r.

Spójny system

Ustawa o wygaszeniu rozwiązań wynikających z PomocUkrainaU to wprowadzenie jednego, spójnego systemu wsparcia dla wszystkich cudzoziemców z ochroną czasową (niezależnie od obywatelstwa) – w zakresie świadczeń społecznych, rynku pracy i opieki zdrowotnej. To także dalsza możliwość zamiany ochrony czasowej na stabilniejsze formy pobytu. Dla obcokrajowców przyjeżdżających do Polski korzystanie z takiej ochrony będzie możliwe wyłącznie pod warunkiem złożenia w ciągu 30 dni od przybycia do Polski wniosku o nadanie numeru PESEL ze statusem UKR. Brak takiego wniosku to rezygnacja z ochrony czasowej. Uchodźcy z Ukrainy, którzy posiadają nr PESEL ze statusem UKR, po 4.3.2026 r. staną się beneficjentami ochrony czasowej w rozumieniu nowego systemu. Jednak ci, którzy mieli nadany PESEL jedynie poprzez oświadczenie, będą musieli potwierdzić tożsamość w gminie na podstawie ważnego dokumentu podróży. W przeciwnym razie po 31.8.2026 r. utracą ochronę czasową. Ustawa zakłada utrzymanie kluczowych udogodnień: PESEL UKR jako potwierdzenie legalnego pobytu, elektroniczny dokument Diia.pl, dodatkowo przewidziano dostęp do aplikacji mObywatel dla uchodźców, uproszczone zasady podejmowania pracy i prowadzenia działalności gospodarczej.

Ochrona zdrowia

Ustawa przewiduje stopniowe przejście w ochronie zdrowia na zasady zbliżone do obywateli polskich (składki i ubezpieczenie), z zachowaniem wyjątków m.in. dla dzieci, kobiet w ciąży, ofiar przemocy, rannych żołnierzy oraz nagłych przypadków. W konsekwencji znacznie ograniczony zostaje również dostęp do bezpłatnej opieki zdrowotnej dla osób nieubezpieczonych. Będą funkcjonować tak samo, jak nieubezpieczeni obywatele Polski.

Świadczenia socjalne

W zakresie dostępu do świadczeń z pomocy społecznej – zostanie on ograniczony do tych, które przysługują cudzoziemcom, przebywających ze względów humanitarnych lub na podstawie zgody na pobyt tolerowany. Będą mieli prawo do schronienia, posiłku, niezbędnego ubrania oraz zasiłku celowego. Przepisy przejściowe zapewnią m.in.: dokończenie wypłat świadczeń rodzinnych, prawidłowe rozliczenie środków przekazanych samorządom i rozliczenie Funduszu Pomocy oraz zachowanie nabytych uprawnień edukacyjnych, zawodowych i gospodarczych.

System edukacji

Do końca roku szkolnego 2025/2026 utrzymane zostaną dodatkowe lekcje języka polskiego, oddziały przygotowawcze oraz uproszczone zasady zatrudniania nauczycieli i asystentów międzykulturowych. Później nastąpi pełne przejście na ogólne zasady. Grupy, które utracą uprawnienia, tj. dzieci powyżej jednego roku życia, samotni opiekunowie trojga lub więcej dzieci, opiekunowie tymczasowi i pełnoletni uczniowie szkół, będą mogły zamieszkiwać w ośrodkach zbiorowego zakwaterowania do 30.6.2026 r. To pozwoli osobom, które przestaną być określane jako grupy wrażliwe, usamodzielnić się i opuścić ośrodki.

Wsparcie finansowe klubu sportowego spoza gminy a zasady wydatkowania środków publicznych

Klub sportowy jest organizacją pozarządową, a jego ewentualne wsparcie finansowe z budżetu gminy może nastąpić wyłącznie w sytuacjach przewidzianych przez przepisy. Zasadniczą podstawą pozwalająca na przekazanie środków na rzecz organizacji pozarządowej jest ustawa o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (dalej: PożPubWolontU). Przekazanie środków – konkretnie dotacji celowej – jest jednak uzależnione od zawarcia umowy w sprawie zlecenia zadania (powierzenie zadania albo wsparcie realizacji zadania). Z zastrzeżeniem art. 19a PożPubWolontU – zlecenie zadania i udzielenie dotacji następuje w trybie otwartego konkursu ofert . Zgodnie z art. 13 ust. 1 PożPubWolontU – organ administracji publicznej zamierzający zlecić realizację zadania publicznego organizacjom pozarządowym lub podmiotom wymienionym w art. 3 ust. 3 PożPubWolontU, ogłasza otwarty konkurs ofert. Termin do składania ofert nie może być krótszy niż 21 dni od dnia ukazania się ostatniego ogłoszenia, o którym mowa w ust. 3.

Zatem, PożPubWolontU nie przewiduje możliwości „wsparcia” działalności organizacji pozarządowej (klubu sportowego) bez związku z realizacją zleconego zadania publicznego, wyłącznie na podstawie faktu, że w klubie trenują mieszkańcy gminy.

Także inne przepisy, w szczególności ustawa o sporcie, nie zawierają podstawy prawnej do wsparcia, o którym mowa w pytaniu, konsekwentnie wiążąc możliwość przekazania środków (dotacji celowej) ze zleceniem (w drodze umowy) wykonywania zadania publicznego. Z tego punktu widzenia okoliczność, że klub nie ma siedziby w gminie nie ma znaczenia, bowiem może podjąć się realizacja określonego zadania na terenie gminy dotującej. Także fakt, że w klubie trenują mieszkańcy danej gminy nie ma znaczenia, bowiem nie stanowi to o możliwości udzielenia klubowi wsparcia finansowego.

Sumując, opisane w pytaniu wsparcie nie ma podstawy prawnej a przekazanie środków naruszyłoby art. 44 ust. 2 FinPubU, zgodnie z którym – jednostki sektora finansów publicznych dokonują wydatków zgodnie z przepisami dotyczącymi poszczególnych rodzajów wydatków.